توصیه های استاد قرائتی در خصوص اقامه نماز در مدارس
به گزارش روابط عمومی ستاد اقامه نماز، همزمان با شروع سال تحصیلی جدید، حجتالاسلام والمسلمین قرائتی رئیس ستاد اقامه نماز کشور یادداشتی با عنوان «همه با هم برای اقامه نماز در مدارس برخیزیم»، مجموعهای از راهکارها و توصیههای ۳۶ بندی را با محوریت تقویت، توسعه و نهادینهسازی فرهنگ اقامه نماز در مدارس ارائه کرد.
استاد قرائتی در این یادداشت، با اشاره به آغاز سال تحصیلی جدید و اهمیت نقش مدارس در تربیت دینی و معنوی نسل نو، بر ضرورت همکاری و تعامل خانه، مدرسه و مسجد در مسیر ترویج فرهنگ نماز تأکید کرد.
متن کامل این بخشنامه به شرح ذیل است:
باسمه تعالی
الذین ان مکناهم فی الارض اقامواالصلاه
همه باهم برای اقامه نماز در مدارس برخیزیم
اول مهر مطلع دانایی و کسب توانایی و سر آغاز بهار تعلیم و تربیت و مطلع شکوفایی و پرورش استعدادها بر اهل فرهنگ و اندیشه اسلامی و معلمان و مدیران مدارس و مربیان امورتربیتی و پدران و مادران و دانش آموزان مبارک باد.
در سال تحصیلی جدید توجه به نکات ذیل برای مدیران مدارس ومربیان امور تربیتی و فضلای طرح امین و معلمان و مروجان معارف نماز و خادمان ساحت این فریضه الهی ضرورت دارد:
۱_ فلسفه و اسرار و اذکار و آداب و احکام نماز هم با روشهای سنتی و هم به کمک فناوری های نوین و راهبردی به آینده سازان آموزش داده شود.
۲_ خانه و مدرسه و مسجد به عنوان ارکان تعلیم و تربیت دینی باهم در پرورش عبادی فرزندان تعامل کنند. همکاری این سه نهاد تربیتی اسباب رشد بینش توحیدی نسل نو را به ارمغان می آورد.
۳_ هم در مسجد و هم در مدرسه به پرسشهای کودکان و نوجوانان با منطق روشن و رسا پاسخ داده شود. تقویت حس پرسشگری در آینده سازان و رفع شبهات و تحکیم عقاید آنان از لوازم تعلیم و تربیت اسلامی است.
۴_ سازماندهی امور اقامه نماز در مدارس به دانش آموزان و پدران و مادران آنان واگذار گردد. بین خانواده ها و فرزندان آنان نوعی رقابت سازنده برای میزبانی از نمازگزاران در مدارس ایجاد شود.
۵_ انجمن اولیاء و مربیان مدارس معارف نماز را در برنامه آموزش خانواده بگنجاند.استادان آموزش خانواده راه های دعوت به نماز را به پدران و مادران تعلیم دهند.
۶_ امام جماعت مدرسه اصول روانشناسی کودک و نوجوان و ظرائف تربیتی را در مواجه با دانش آموزان رعایت کند و ارتباط صمیمانه و مبتنی بر اعتماد با آنان برقرار کند.
۷_ کتابخانه مدارس به کتب و نرم افزارهای نماز مجهز شود.گاهی مسابقات کتابخوانی بین دانش آموزان با موضوع نماز برگزار شود و از برندگان در جمع قدردانی شود.
۸_مدیران مدارس و معلمان و والدین دانش آموزان در نمازجماعت مدارس در کنار فرزندان شرکت کنند.دانش آموزان در روند همانند سازی از رفتار معلمان محبوب الهام می گیرند.
۹_ مدیران مدارس و مربیان امورتربیتی از چهره های خلاق و نمازی مدارس به نحو مطلوب تجلیل کنند. اگر در منطقه اردوی نمازگزاران نوجوان برگزار می شود، اسباب شرکت دانش آموزان نمازی را فراهم کنند.
۱۰_ امور آموزشی و انگیزشی برای ترویج نماز به صورت توامان مورد توجه قرار گیرد. در ایام الله مسابقات فرهنگی و هنری و ادبی و آموزشی با موضوع نماز در مدارس برگزار شود. خاطرات و آثار و سروده های نمازی دانش آموزان در روزنامه دیواری و تارنمای مدارس منتشر شود.
۱۱_ عالمان و فضلای حوزه علمیه هر شهر برای اقامه نماز جماعت و دیدار با دانش آموزان رهسپار مدارس شوند و پس از اقامه نماز جماعت با دانش آموزان پدرانه گفتگو کنند و در باره تحولات کشور و مسائل اجتماعی به روشنگری بپردازند.
۱۲_ در اردوهای فرهنگی و ورزشی به گونه ای برنامه ریزی شود که مراسم منتهی به اقامه نماز جماعت در اردوگاه شود و دانش آموزان در عمل به حق تقدم نماز بر سایر امور آشنایی پیدا کنند.
۱۳_ امامان جماعت مدارس و مساجد باهماهنگی اولیاء و مربیان و مدیران از دانش آموزان نخبه در محیط مسجد و با حضور نمازگزاران قدردانی کنند و زمینه اعتماد به نفس و ارتقاء منزلت و پذیرفتگی اجتماعی آینده سازان را فراهم آورند.
۱۴_ معلمان و والدین و امامان جماعت و مربیان امورتربیتی با دانش آموزان کاهل نماز به طور خصوصی و با مدارا و زبان خوش گفتگو کنند و گره های ذهنی آنان را بگشایند و با صبر و مداومت راه را نشان دهند. یکی از راه های دعوت نسل نو به اقامه نماز برشمردن نعمت های الهی و مواهب خدا دادی و بیدار کردن فطرت و خرد آنان است.
۱۵_ با رعایت موازین ایمنی گاهی نماز جماعت مدارس با شرکت اولیاء و مربیان و دانش آموزان در مساجد همجوار و به میزبانی امام جماعت و اهالی مسجد برگزار شود. در این حالت امام جماعت و بزرگان مسجد با تشریفات ساده و سازنده ای از دانش آموزان استقبال کنند.
۱۶_با روشنگری انجمن اولیاء و مربیان و کمک فکری امامان جماعت، پدران و مادران فرزندان خود را برای اقامه نماز جماعت در مسجد همراهی کنند و با استفاده از مشوق ها، انگیزه اقامه نماز و مسجد رفتن را در آنان تقویت کنند.
۱۷_ اگر در مدرسه امام جماعت حضور پیدا نکرد، نماز جماعت به امامت یکی از معلمان و یا والدین و یا دانش آموزان واجد شرایط اقامه شود.در هرحال نماز جماعت در مدارس باید کوتاه و پرجاذبه برگزار شود.
۱۸_ در مساجد با رهبری و هدایت امام جماعت، هیات امناء و معمران و بزرگان با خوشرویی و مهربانی از حضور کودکان و نوجوانان استقبال کنند و مقدم آنان را گرامی دارند. تحسین و ترغیب مشفقانه آنان نقش چشمگیری در جذب فرزندان به مسجد و انس با خانه خدا دارد.
۱۹_ مدیران مدارس و مربیان امورتربیتی دانش آموزان موذن را تشویق کنند و فضای تعلیم و تربیت را به بانگ مسلمانی مزین و معطر سازند. گاهی اوقات بزرگان مدرسه با صدای رسا و در جمع دانش آموزان اذان بگویند و نسل نو را به اذان گفتن تشویق کنند.
۲۰_ محیط نمازخانه در مدارس از حیث ظاهری و معنوی آراسته و زیبا و تمیز مهیا شود. از تمکن فرهنگی و هنری دانش آموزان و معلمان و پدران و مادران و هنرمندان شهر برای آراستگی و زیبا سازی نمازخانه استفاده شود.
۲۱_با برنامه ریزی و با همت امامان جماعت و اولیاء و مربیان آداب و اذکار نماز در مدرسه و مسجد و خانه به کودکان و نوجوانان آموزش داده شود. برخی از دانش آموزان با سوادتر می توانند در آموزش اذکار نماز کمک کنند . ستاد اقامه نماز از طریق اپِیلکیشن نماز من می تواند به طور همزمان قرائت نماز دانش آموزان مدارس را تصحیح کند.مدیران مدارس شرایط دسترسی دانش آموزان به این سامانه را فراهم کنند.
۲۲_ امامان جماعت مساجد با کمک هنرمندان و مربیان ورزیده و متدین در کنار مراسم عبادی، با ابتکار و خلاقیت برنامه های فرهنگی و هنری آموزشی و ورزشی هم برای نسل نو طراحی و اجرا کنند. نقش مساجد جوانگرا و پرجاذبه در سالم سازی محیط اجتماعی و پرورش دینی و رشد اخلاقی و تسهیل جامعه پذیری فرزندان ما بسیار مهم است.
۲۳_ جشن تکلیف دانش آموزان در مدارس با شرکت اولیاء و مربیان و مقامات محلی باشکوه و خاطره انگیز برگزار شود. اخبار و اطلاعات این رویداد فرهنگی در فضای مجازی منتشر شود.
۲۴_ رسانه ملی و مراکز صدا و سیما در استانها و مراکز اطلاع رسانی و شبکه های اجتماعی گزارش مصور مراسم اقامه نماز جماعت در مدارس را منتشر کنند. مصاحبه با دانش آموزان و معلمان محبوب در صف نماز جماعت و تبیین نقش نماز در تامین سعادت فردی و اجتماعی توسط آنان آثار ارزشمندی در بر دارد.
۲۵_ مدارس با رعایت موازین ایمنی و با رضایت والدین زمینه شرکت دانش آموزان در مراسم نماز جمعه را فراهم آورند و امامان جمعه در خطبه ها حضور کودکان و نوجوانان را با ذکر عبارات شوق انگیز گرامی دارند و ضمن تعامل با مدیران مدارس از دانش آموزان نماز گزار در نمازجمعه تجلیل کنند.
۲۶_ وزراء و استانداران و فرمانداران و شهرداران و علمای حوزه های علمیه و چهره های سرشناس و مقامات ملی و محلی در ایام الله و سایر اوقات وارد مدارس شوند و در صف نماز جماعت در کنار دانش آموزان و فرزندان خود بایستند و با کودکان و نوجوانان ارتباط عاطفی برقرار کنند. استاد قرائتی از قائد شهید نقل می کند که فرموده اند یکی از شیرین ترین نماز هایی که اقامه کرده اند همان نماز جماعت درجمع نسل نو بوده است.
۲۷ _ حتی المقدور زمان اقامه نماز جماعت در مدارس کوتاه تنظیم شود و از سخنرانی طولانی و خسته کننده بالاخص بین دو نماز اجتناب گردد.
۲۸_ شهرداران و شوراهای اسلامی شهر و روستاها و مدیران عامل شرکتهای صنعتی و تجاری از محل منابع مسئولیت اجتماعی و مدیران ارشد شهرها و خیرین هوای نمازخانه و وضوخانه مدارس مناطق مهاجرپذیر و فقیر نشین و روستاها را داشته باشند و آنها را تجهیز و نوسازی کنند. این اقدام، حرکتی در جهت تحقق عدالت آموزشی و گسترش فرهنگ نماز است.
۲۹_ مدیران کل و روسای آموزش و پرورش وقت آغاز به کار مدارس را به گونه ای تنظیم کنند که دانش آموزان فرصت شرکت در نماز جماعت را به دست آورند. شورای آموزش و پرورش استانها با تصویب آیین نامه ای دست مدیران مدارس را باز گذارند.
۳۰_ منشور اقامه نماز جماعت در مدارس کشور با امضای حجت الاسلام والمسلمین استاد قرائتی رئیس محترم ستاد اقامه نماز و جناب آقای دکتر کاظمی وزیر محترم آموزش و پرورش صادر شده است و بخشنامه سیزده بندی وزیر محترم مبنای کار مدیران و مربیان امورتربیتی است. برای تحقق مفاد این سند اهتمام شود.این منشور در اتاق فکر و هیات اندیشه ورز مدارس قرائت شود و متناسب با آن برنامه ریزی شود.
۳۱_ مرکز تخصصی نماز با کمک استادان و مدرسان بومی برای دانش افزایی اولیاء و مربیان و امامان جماعت مدارس برنامه ریزی و اقدام کند.
۳۲_ مادران معماران زبردست فرهنگ و معارف نماز به شمار می آیند. میدان عمل را به این فرشتگان روشن اندیش بدهیم. مشاوران ستاد اقامه نماز در امور بانوان و انجمن اولیاء و مربیان برای دانش افزایی مادران و دختران در باب معارف نماز برنامه ریزی کنند.
۳۳_ در سال گذشته امام شهید انقلاب اسلامی آیت الله العظمی سیدعلی خامنه ای رضوان الله علیه در آخرین پیام خود به سی و دومین اجلاس سراسری اقامه نماز توصیه فرمودند برای آموزش معارف نماز از ابزارهای جدید اطلاع رسانی و فناوری های نوین استفاده شود. عمل به این رهنمود وظیفه همه ماست و مدارس خلاق و نوآور می توانند با تولید محتوا و ابداع روشهای نو پیشتاز شوند.
۳۴_ در سطح ملی کارگروه مشترک ستاد اقامه نماز و وزارت آموزش و پرورش به طور منظم برای ترویج فرهنگ و معارف نماز در مدارس برنامه ریزی می کند. این کارگروه باید در مراکز استانها و شهرستانها تشکیل شود و مسائل نماز دانش آموزان را بررسی کند و موانع را بردارد.
۳۵_ وزارت آموزش و پرورش و امورتربیتی در سال تحصیلی جدید با شعار همه باهم برای اقامه نماز برخیزیم، زنگ مدارس را می نوازند و بهار تعلیم و تربیت را با نسیم روح بخش نماز آغاز می کنند.همکاران در ستاد اقامه نماز در سراسر کشور موظفند به مدارس در این امر مقدس کمک کنند و راه اقامه نماز را هموارسازند.
36-باذن الله سی و سومین اجلاس سراسری نماز با موضوع نماز در اندیشه و عمل امام شهید برگزار می شود. عالمان و معلمان به تناسب با استفاده از محتوای سی و دو پیام رهبر شهید مروج فرهگ نماز باشند.
محسن قرائتی
