رهنمودهای رهبر شهید به اجلاسهای نماز یک دایرةالمعارف پرمغز برای ترویج فرهنگ نماز است

نماز در منظومه فکری رهبر شهید انقلاب اسلامی، تنها یک فریضه فردی و عبادی نیست؛ بلکه از آن بهعنوان یکی از پایههای تربیت انسان، اصلاح جامعه و شکلگیری حکمرانی صالح یاد شده است. تأکیدهای مستمر ایشان بر اقامه نماز، توجه به نسل نو، نقش خانواده، مدرسه و مسجد و همچنین مسئولیت دستگاههای اجرایی و فرهنگی کشور، نشان میدهد که ترویج فرهنگ نماز نیازمند نگاهی جامع و فراتر از برگزاری برنامههای مناسبتی است.
سیوسومین اجلاس سراسری نماز نیز در شرایطی برگزار میشود که موضوع ارتباط با نسل نو، استفاده از ظرفیتهای رسانهای و فناوریهای نوین و تبدیل رهنمودهای اجلاسها به برنامههای عملی دستگاهها، بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است.
از همین رو، برای بررسی مهمترین محورهای پیامهای رهبر شهید به اجلاسهای نماز، وضعیت ترویج فرهنگ نماز، جایگاه نسل نو، دستاوردهای سیوسومین اجلاس و نقش فناوریهای نوین در ارتباط با مخاطبان امروز، به سراغ دکتر سید احمد زرهانی، قائممقام ستاد اقامه نماز کشور و دبیر اجرایی سیوسومین اجلاس سراسری نماز رفتیم.
دکتر سید احمد زرهانی در گفتوگو با خبرنگار روابط عمومی ستاد اقامه نماز کشور با تشریح دو بعد برجسته در پیامهای رهبر شهید انقلاب اسلامی به اجلاسهای سراسری اقامه نماز اظهار کرد: نخستین محور، پرداختن به معارف، آثار و اسرار نماز و نقش انسانساز این فریضه الهی است.
وی افزود: ورود رهبر شهید به اعماق نماز پیشینهای دیرینه دارد و به پیش از پیروزی انقلاب اسلامی بازمیگردد و زیباترین نمونه این کندوکاو معنوی، تألیف کتاب «در ژرفای نماز» توسط ایشان در دوران مبارزه است.
قائممقام ستاد اقامه نماز کشور، دومین محور پیامهای رهبر شهید را تعیین تکلیف دستگاهها و کارگزاران نظام و تبیین جایگاه نماز در حکمرانی اسلامی دانست و تصریح کرد: رهبر شهید با اشراف به سیاستها و ظرفیتهای ملی، بهخوبی وظایف و رسالتهای مدیران نظام را برای نشر معارف نماز و اقامه آن برشمرده است.
زرهانی ادامه داد: در مجموع، رهنمودهای حکیمانه رهبر شهید به اجلاسهای سراسری نماز، یک دایرةالمعارف پرمغز برای ترویج فرهنگ نماز محسوب میشود.
اقامه نماز؛ نخستین ثمره حکومت صالحان
وی با اشاره به آیه شریفه «الَّذینَ إِن مَکَّنّاهُم فِی الأَرضِ أَقامُوا الصَّلاةَ» گفت: رهبر شهید به استناد این آیه شریفه، اقامه نماز را نخستین ثمره حکومت صالحان میدانستند و رسالت ستاد اقامه نماز نیز در ذیل این آیه شریفه شکل گرفته است.
دبیر اجرایی سیوسومین اجلاس سراسری نماز افزود: انصاف باید داد که هم برای ترویج فرهنگ و معارف نماز تلاش زیادی شده است و هم راه طینشده زیادی در پیش است.
وی با اشاره به یکی از پیامهای رهبر شهید اظهار کرد: ایشان در یکی از پیامها اشاره فرمودهاند که همه ما در برابر نماز یا قاصر و یا مقصریم و این نشان میدهد که هنوز نتوانستهایم حق نماز را ادا کنیم و باید دوچندان همت گماریم.
نماز نسل نو؛ مسئولیتی مشترک میان خانواده، مدرسه و مسجد
زرهانی با تأکید بر اهمیت نماز نسل نو گفت: نماز نسل نو کماکان اهمیت دارد و در نگاه رهبر شهید، خانه، مدرسه و مسجد در پرورش عبادی فرزندان نقش اساسی دارند.
وی ادامه داد: در منظومه فکری امام خامنهای، رسانه ملی، مراکز آموزشی، دستگاه تعلیم و تربیت، حوزههای علمیه، دانشگاههای کشور، خانوادهها، مساجد و متولیان فضای مجازی و فناوری ارتباطات و اطلاعات، برای روشن کردن خورشید ذکر الهی در قلوب آیندهسازان مسئولیت دارند و باید برنامهریزی کنند.
قائممقام ستاد اقامه نماز کشور تصریح کرد: پرداختن به امور جاری و ازدیاد ابنیه و توسعه سختافزار برای تأمین سعادت مردم بهتنهایی کفایت نمیکند، بلکه باید به موازات آنها به رشد عبادی جامعه نیز اندیشید و در تحکیم پیوند عبد و معبود اهتمام کرد.
وی گفت: مهمترین فرق تمدن نوین اسلامی و تمدن غرب در میزان التزام به ذکر خداوند و احساس عبودیت و ستایش و پرستش پروردگار یگانه است.
بیش از هزار اثر به دبیرخانه سیوسومین اجلاس سراسری نماز رسید
زرهانی با اشاره به روند برگزاری سیوسومین اجلاس سراسری اقامه نماز بیان کرد: تاکنون بیش از هزار اثر در پاسخ به فراخوان سیوسومین اجلاس سراسری اقامه نماز به دبیرخانه واصل شده است.
وی افزود: بخشی از خروجی اجلاس برخاسته از این مقالات و آثار است و بخش دیگر مأخوذ از سخنرانیها و میزگردهاست.
دبیر اجرایی سیوسومین اجلاس سراسری نماز خاطرنشان کرد: در سالهای اخیر و در امتداد هر اجلاس، ستاد اقامه نماز رهیافتها را مدون کرده و در اختیار ریاست محترم جمهوری اسلامی قرار داده است و رئیسجمهور محترم نیز با ابلاغ رهیافتهای اجلاس، بر تحرک نمازی و غنای برنامههای دستگاهها افزوده است.
وی تأکید کرد: انتظار ستاد اقامه نماز آن است که مردم، مدیران ارشد نظام و همه چهرههای اثرگذار، طبق تعالیم رهبر شهید، اقامه نماز را در صدر برنامههای خود قرار دهند و به رهنمودهای ایشان عمل کنند.
پیامهای رهبری باید به اقدام و حرکت جدید منجر شود
زرهانی با تأکید بر جایگاه رهنمودهای رهبری اظهار کرد: کلام امامالمسلمین راهنمای عمل و چراغ راه مردم و دولتمردان است. در نظام امت و امامت، مردم مؤمن با اشتیاق به رهنمودهای مشفقانه رهبری گوش میدهند و نظر ولیفقیه را نصبالعین قرار میدهند.
وی افزود: در شش ماه اخیر، پیامهای پرمحتوای رهبر فرزانه انقلاب اسلامی حضرت آیتالله سید مجتبی حسینی خامنهای، سرشار از نکات حکمی، راهگشا و تحولآفرین بوده است و انشاءالله در آینده نیز شاهد پیامهای حکیمانه و آموزنده ایشان خواهیم بود.
قائممقام ستاد اقامه نماز کشور تصریح کرد: به اقتضای هر پیام باید قدمهای جدیدی برداشته شود و راهی نو آغاز گردد.
«نماز من»؛ گامی در مسیر استفاده از فناوریهای نوین
وی با اشاره به ضرورت استفاده از ابزارهای نوین اطلاعرسانی و فناوریهای پیشرفته گفت: ستاد اقامه نماز در پاسخ به رهنمود رهبر شهید برای استفاده از ابزارهای نوین اطلاعرسانی و فناوریهای پیشرفته، اقدام به ایجاد سامانه «نماز من» کرده است که تاکنون کارنامه خوبی داشته است.
زرهانی ادامه داد: البته جامعه از ما و حوزههای تخصصی در فناوری ارتباطات و اطلاعات و هوش مصنوعی انتظار بیشتری دارد و باید نوآوریهای بیشتری داشته باشیم.
وی خاطرنشان کرد: نسل نو با زبان دیگری حرف میزند و غرق در شبکههای اجتماعی است و نظام آموزشی و فرهنگی کشور باید پوستاندازی کند و در مدار نوسازی قرار گیرد و واقعیتهای جدید را بپذیرد تا گسل بین نسلی رخ ندهد و انسجام ملی تقویت شود.
جای جوانان خلاق و نوآور در اتاق فکر ستاد خالی است
زرهانی با بیان اینکه عوامل زیادی در ایجاد تحولات اجتماعی نقش دارند، اظهار کرد: انسان امروز در جامعه باز و به تعبیر مارشال مکلوهان گویی در دهکده جهانی کوچک زندگی میکند و زود از رویدادها باخبر میشود و تأثیر میپذیرد.
وی افزود: باید پذیرفت که ما بهتنهایی در میدان فرهنگ ریلگذاری نمیکنیم، بلکه دستهای پیدا و پنهان دیگری نیز در بسترسازی فکری دخیلاند و کار میکنند.
قائممقام ستاد اقامه نماز کشور با اشاره به رویکرد ستاد اقامه نماز گفت: ستاد اقامه نماز متأثر از منش فرهنگی استاد قرائتی، یک نهاد واقعگراست و سعی میکند بر مبنای نیازسنجی و مخاطبشناسی حرکت کند و با نقدپذیری مسیرها را اصلاح کند.
وی ادامه داد: هیئت امنای ستاد اقامه نماز که نقش مغز متفکر ستاد را دارد، با کالبدشکافی مسائل، راه بهبود برنامهها را هموار میکند؛ البته در کار ما کاستیهایی هم یافت میشود، از جمله اینکه در اتاق فکر ستاد قدری جای جوانان خلاق و نوآور خالی است.
ضرورت استمرار تلاش برای رفع کاستیهای نمازی
زرهانی در پایان با اشاره به انتظارات ستاد اقامه نماز از سیوسومین اجلاس سراسری اقامه نماز اظهار کرد: انتظار ستاد اقامه نماز آن است که در امتداد سیوسومین اجلاس سراسری اقامه نماز، چراغ اقامه نماز در دلها پرفروغتر شود و بر وفق آموزههای رهبر شهید، سیمای عبادت و شکرگزاری به درگاه الهی در خانه، مدرسه، مسجد، دانشگاه، اداره، بازار و کارخانه متحول شود.
وی تصریح کرد: رهبر شهید راه خوشبختی را به ما نشان داده است. از میان دستگاهها، آموزش و پرورش در ترویج فرهنگ نماز تلاش بیشتری دارد و باید همه با هم برای اقامه نماز در جامعه کوشش کنیم.
قائممقام ستاد اقامه نماز کشور افزود: گزارشها نشان میدهد در گوشه و کنار هنوز هم نشانههایی از قصور و کاهلی در مدیران مشاهده میشود که برازنده نیست.
چهار پیشنهاد برای تقویت اقامه نماز در نظام اجرایی
دبیر اجرایی سیوسومین اجلاس سراسری نماز با اشاره به اقداماتی که میتواند در نظام اجرایی کشور به بهبود شرایط اقامه نماز کمک کند، گفت: اگر در نظام اجرایی چند کار ساده انجام پذیرد، شرایط بهتر میشود.
وی این اقدامات را چنین برشمرد:
الف) وزرا و مدیران ارشد و میانی نظام در صف نماز جماعت دستگاه یا مسجد مجاور شرکت کنند.
ب) در هنگام نماز، گردهمایی و جلسه برگزار نشود.
ج) معارف نماز به کارکنان و خانوادههای آنان آموزش داده شود.
د) از چهرههای نمازی و مقیمینالصلاة توسط مقامات تجلیل شود.
وی تأکید کرد: نظارت، گزارشدهی، گزارشگیری، تشویق و تنبّه باید در دستور کار مدیران ارشد نظام قرار گیرد و برای رفع کاستیها برنامهریزی شود.

