فضیلت و آثار خواندن سوره انشراح

انشراح سوره نود و چهارم از قرآن است که در مکه بر پیامبر (ص) نازل شده است. خواندن این سوره در روایاتی از رسول خدا (ص) و امام صادق (ع) و امام باقر (ع) دارای فضایل بسیاری چون شهادت اعضای بدن برای رفتن به بهشت، از بین بردن غم و ناراحتی و پاداش فراوان اخروی است. در مورد خواص قرائت این سوره نیز در روایات آمده است که برای تسکین ناراحتی‌های قلبی، آسان شدن کارها و برکت در کسب مفید است. در این پست به معرفی فضائل خواندن سوره انشراح می‌پردازیم، با ما همراه باشید.

معرفی سوره انشراح و ویژگی‌های آن

نامگذاری سوره انشراح به نام‌های شرح، انشراح و الم نشرح به این دلیل است که این نام‌ها از آیه اول سوره گرفته شده‌اند. در آیه اول این سوره از شرح صدر یعنی گشایش سینه رسول خدا (ص) به نور ایمان سخن به میان آمده است» (1). سوره انشراح از جمله سوره‌های مکی قرآن است و در ترتیب نزول سوره دوازدهمی است که بر رسول خدا (ص) نازل شده است. در چینش کنونی مُصحَف سوره انشراح نود و چهارمین سوره قرآن است» (2) و در جزء سی قرآن جای دارد.

سوره انشراح از 8 آیه، 27 کلمه و 102 حرف تشکیل شده و از نظر حجمی از سوره‌های مُفصَلات یعنی سوره‌های دارای آیات کوتاه قرآن است» (3). در سوره شرح خداوند برای آرامش خاطر رسول خدا (ص) نعمت‌هایی چون گشایش سینه، سبکی بار و پرآوازه کردن نام رسول خدا (ص) را یادآوری می‌کند و بیان می‌دارد که همراه هر سختی آسانی است. همان‌گونه که در سوره ضحی خداوند نعمت‌های خود بر پیامبر (ص) را  یادآوری نموده در این سوره نیز الطاف دیگر خداوند را که شامل رسول خدا (ص) است و مهم‌ترین آن‌ها انشراح دل است را بیان می‌کند. می‌توان گفت سوره شرح دنباله و ادامه سوره ضحی است» (4).

فضیلت‌های خواندن سوره انشراح

در موردفضیلت خواندن سوره شرح روایاتی بیان شده است که به آن‌ها اشاره می‌کنیم.

از بین بردن غم و اندوه

از رسول خدا (ص) روایت شده است که «هر کس سوره انشراح را بخواند به مانند کسی است که پیامبر (ص) را دیدار نموده و اگر دچار غم و ناراحتی باشد خداوند غم او را از بین خواهد برد» (5).

شهادت اعضای بدن در قیامت

امام صادق (ع) در روایتی فرمودند که « هر کس سوره انشراح را در شب و روز بسیار بخواند همه اعضای بدن او در روز قیامت به نفع او شهادت می‌دهند» (6).

ثواب شهادت

از امام باقر (ع) نیز روایت است که «هر کسی سوره انشراح را در هنگام شب و روز قرائت کند شهید از دنیا خواهد رفت و شهید برانگیخته خواهد شد و شهید نیز زنده می‌شود و به مانند کسی است که با شمشیر در کنار پیامبر (ص) در راه خدا مبارزه کرده است» (7).

ثواب فراوان

از رسول خدا (ص) روایت است که « فرمودند هر کس سوره انشراح را قرائت کند پاداش کسی به او داده خواهد شد که پیامبر (ص) را غمگین دیده و غم او را از بین برده است» (8).

خواص قرائت سوره انشراح

در خواص خواندن سوره انشراح روایات بسیاری ذکر شده که در ادامه آن‌ها را بیان می‌کنیم.

تسکین درد سینه و ناراحتی قلبی

در مورد خواص قرائت سوره انشراح آمده است که « در زمان درد سینه سوره انشراح را بخوانند و بنویسند و همراه بیماری که دچار درد سینه است بگذارند همچنین در زمان ناراحتی قلبی سوره انشراح را بخوانند موجب تسکین و آرامش فرد خواهد شد» (9).

برکت در کسب

روایت است که «اگر کسی سوره انشراح را در زمان معامله و خرید و فروش بخواند موجب برکت کسب او خواهد شد» (10).

آسان نمودن کارهای دشوار

آمده است که «اگر کسی به مدت یک هفته سوره انشراح را بعد از هر نمازی قرائت کند کارهای دشوار بر او آسان خواهد شد» (11).

رفع دلتنگی و افسردگی

از خواص خواندن سوره انشراح را رفع دلتنگی و افسردگی ذکر کرده‌اند. «برای رفع دلتنگی و افسردگی آمده است که اگر سوره انشراح را روزی دو مرتبه یک بار در بامداد و یک بار در شب به مدت هفده روز بخوانند به یاری خداوند دلتنگی از بین خواهد رفت» (12).

رفع بیماری بواسیر

آمده است که «کسی که دچار بواسیر است سوره انشراح را بسیار بخواند به یاری خداوند نتیجه خواهد گرفت و ابین به تجربه رسیده است» (13).

دفع سنگ مثانه

ذکر شده است که «کسی که دچار سنگ مثانه است سوره انشراح را به‌طور مداوم بخواند به یاری خداوند دفع خواهد شد» (14).

رفع بیماری حصر البول

آمده است که «کسی که به بیماری حصر البول دچار باشد و ادرار او سخت دفع شود سوره انشراح را در ظرفی با زعفران و غیره بنویسد و آن را با آب بشوید و با اعتقاد آن را بیاشامد به یاری خداوند بهبود می‌یابد» (15).

محافظت از مسافران دریایی

آمده است که «هرکس که مسافر دریا است سوره انشراح را قرائت کند از ترس‌ها و دردهای سفر سلامت است تا هنگامی که از کشتی پیاده شود» (16).

آسانی وضع حمل

روایت است که «برای آسانی وضع حمل سوره انشراح را بنویسند و بشویند و به زن حامله بنوشانند وضع حملی آسان خواهد داشت» (17).

حاجت‌روایی

آمده است که «اگر این  ختم را به مدت سه روز تکرار کنند، بدین گونه که  هر روز 7 بار سوره حمد خوانده شود و بعد 700 صلوات بفرستند و 80 مرتبه سوره انشراح را خوانده شود و بعد 1001 بار سوره توحید و دوباره 7 بار سوره حمد و 100 صلوات بفرستند و حاجت بخواهند حتماً برآورده خواهد شد» (18).

برای ثروتمند شدن

برای رسیدن به ثروت آمده است که «چهارشنبه آخر ماه صفر سوره انشراح، تین، نصر و توحید را هر کدام 7 مرتبه بخوانند برای رسیدن به ثروت و توانگری مفید است» (19).

سخن پایانی

سوره انشراح یکی از سوره‌هایی است که آیاتی کوتاهی داشته و در جزء سی قرآن جای دارد. خواندن این سوره در هر زمان و مکانی به‌دلیل اینکه 8 آیه دارد بسیار آسان است. فضیلت‌های بسیاری در روایات برای خواندن این سوره ذکر شده است از جمله اینکه موجب اعطای پاداش فراوان اخروی خواهد شد. در مورد خواص قرائت این سوره نیز آمده است که برای برآورده شدن حاجت، رسیدن به ثروت و رفع بیماری‌هایی چون سنگ مثانه و حصرالبول مفید است. همچنین ذکر شده که نوشیدن آب آن وضع حمل را آسان می‌کند. در این متن فضیلت‌ها و خواص سوره انشراح را ذکر کردیم با توجه به روایات ذکر شده توصیه می‌شود خواندن این سوره را در طول روز فراموش نکنید.

پی‌نوشت

1. دانشنامه قرآن و قرآن‌پژوهی، 1377 ش، ج2، ص 1265.
2. معرفت، آموزش علوم قرآن، 1371 ش، ج2، ص 166.
3. دانشنامه قرآن و قرآن پژوهی، 1377 ش، ج2، ص 1265.
4. همان.
5. مجمع‌البیان، ج10، ص 387.
6. ثواب‌الاعمال، ص 123.
7. اعلام‌الدین، ص 383.
8. مصباح، ص 451. خواص‌الایات، ص 156.
9. تفسیر برهان.
10. خواص‌الایات، ص 156.
11. همان، 157.
12. مکارم‌الاخلاق، ص 378. بحار ج95، ص 136.
13. تحفه رضویه، ص 57.
14. مهناج، ص 440.
15. تفسیر برهان.
16. مستدرک‌الاوسائل، ج8، ص 236.
17. درمان با قرآن، ص 151.
18. همان.
19. همان.