به گزارش روابط عمومی ستاد اقامه نماز استان اصفهان، مسجد در فرهنگ اسلامی تنها محل اقامه نماز نیست، بلکه می تواند به عنوان یک پایگاه مهم تربیتی، اخلاقی و اجتماعی نقش مؤثری در رشد و تعالی جامعه ایفا کند و تحقق این جایگاه، نیازمند حضور فعال مردم، جوانان و متولیانی است که خود در رفتار و اخلاق الگوی عملی برای جامعه باشند.
لذا در همین راستا با حجت الاسلام والمسلمین رجبعلی اکبری دبیر ستاد اقامه نماز شهرستان فلاورجان، درباره راهکارهای تقویت کارکردهای تربیتی و اجتماعی مسجد، جذب جوانان به نماز، نقش مردم در اداره مساجد و ضرورت توجه به فرهنگ مهدویت و مسئله فلسطین به گفت وگو نشستیم.
متن گفت وگو به شرح زیر است:
امام جماعت باید نخستین الگوی عملی مسجد باشد
حجت الاسلام والمسلمین اکبری در پاسخ به این پرسش که چگونه می توان سیره عملی را در مساجد جایگزین سیره صرفاً گفتاری کرد، اظهار داشت: امام جماعت محور اصلی مسجد است و پیش از آنکه بخواهد درباره اخلاق و رفتار با مردم سخن بگوید، باید خود در عمل الگوی اخلاقی باشد.
وی افزود: امام جماعت باید منظم و متعهد باشد، ظاهر مرتب، تمیز و آراسته ای داشته باشد و در نوع پوشش نیز متناسب با زمان و مناسبت ها رفتار کند؛ برای نمونه در اعیاد از لباس شاد استفاده کند و در ایام عزاداری لباس مشکی بپوشد و همچنین استمرار در پوشش روحانیت، داشتن روابط عمومی قوی، ارائه سخنرانی های به روز و برخورداری از اخلاق نیکو و خوش برخوردی از دیگر ویژگی های مهم امام جماعت است.
دبیر ستاد اقامه نماز شهرستان فلاورجان تأکید کرد: امام جماعت باید با همه مردم یکسان رفتار کند و در مسجد میان رئیس و وزیر، کارمند و کارگر، فقیر و غنی تفاوتی قائل نشود و همه برای او مأموم هستند و باید با احترام و کرامت با همه برخورد شود.
وی ادامه داد: در کنار امام جماعت، خادم نیز یکی از محورهای مهم در فضای مسجد است و خادم باید منظم، مرتب، خوش برخورد و دارای جاذبه باشد تا نخستین ارتباط مردم با مسجد، ارتباطی همراه با احترام و محبت باشد.
اکبری همچنین نقش هیأت امنای مسجد را مهم دانست و گفت: هیأت امنا باید ترکیبی متنوع از افراد جوان و مسن، زنان و مردان و افراد دارای مشاغل و تخصص های مختلف باشد و در کنار تعهد، از روحیه خلاقیت، مدیریت و تدبیر نیز برخوردار باشند
سیره رضوی؛ الگویی برای ارتباط بهتر با جوانان
حجت الاسلام والمسلمین اکبری در ادامه، با اشاره به ویژگی های سیره رضوی در جذب جوانان به نماز، اظهار داشت: این سیره را می توان در چهار محور مهم مورد توجه قرار داد.
وی نخستین محور را ثبات رفتاری دانست و گفت: رفتار امام رضا(علیه السلام) پیش و پس از دوران ولایتعهدی تغییر نکرد و امام جماعت نیز باید مراقب باشد که نوع برخوردش با جوانان بر اساس موقعیت اجتماعی، ظاهر، جایگاه یا شرایط آنان تغییر نکند و در عین حفظ جاذبه و دافعه، با همه جوانان برخوردی محترمانه و کریمانه داشته باشد.
دبیر ستاد اقامه نماز شهرستان فلاورجان افزود: محور دوم، پرهیز از تحقیر و توهین است و اگر جوانی مرتکب اشتباهی شد یا حتی رفتاری نامناسب از او سر زد، امام جماعت نباید او را در مقابل دیگران تحقیر کند یا در پاسخ به توهین او، با همان شیوه برخورد کند بلکه باید با اخلاق خوب، صبر و منطق او را نسبت به رفتار خود متوجه کند.
اکبری تواضع و فروتنی را سومین ویژگی عنوان کرد و گفت: امام جماعت باید در ارتباط با جوانان متواضع و فروتن باشد و در مسائل مربوط به آنان، همراه، همراز و مشاورشان باشد.
وی در ادامه به اهمیت خانواده اشاره کرد و افزود: امام جماعت باید نسبت به خانواده خود نیز فروتن و متواضع باشد و تلاش کند اعضای خانواده اش را در فعالیت های مسجد سهیم کند و این موضوع می تواند به ایجاد دلگرمی و علاقه بیشتر، به ویژه در میان جوانان، کمک کند.
جوانان را از مسجد دور نکنیم؛ به آنها مسئولیت بدهیم
حجت الاسلام والمسلمین اکبری در پاسخ به پرسشی درباره تقویت روحیه ایستادگی و مسئولیت پذیری نسل جدید از مسیر نماز، گفت: متأسفانه در برخی موارد، برخوردهای خشن با نسل جدید موجب ایجاد فاصله میان آنان و نماز و مسجد شده است و برای اصلاح این وضعیت باید از روش های مختلف و جذاب استفاده کنیم.
وی افزود: می توان گروه های مختلفی مانند گروه مؤذنان، مکبران، قاریان و گروه برگزارکنندگان مسابقات را تشکیل داد و جوانان و نوجوانان را در این فعالیت ها مشارکت داد.
دبیر ستاد اقامه نماز شهرستان فلاورجان تأکید کرد: دوستی، مدارا و مسئولیت دادن به جوانان از راه های مهم ارتباط مؤثر با آنان است و وقتی نوجوان یا جوان احساس کند در مسجد نقش دارد و به او اعتماد شده است، تعلق خاطر بیشتری نسبت به مسجد پیدا خواهد کرد.
وی ادامه داد: نباید جوانان را صرفاً مخاطب برنامه های مسجد بدانیم بلکه باید آنان را بخشی از بدنه فعال مسجد قرار دهیم تا ضمن تجربه مسئولیت پذیری، استعدادهای خود را نیز در مسیر صحیح به کار بگیرند.
هر فرد با هر تخصصی می تواند در مسجد نقش داشته باشد
حجت الاسلام والمسلمین اکبری درباره نقش مردم در مدیریت و اجتماعی تر شدن مساجد اظهار داشت: باید هر فرد را متناسب با استعداد، ظرفیت، تخصص و شغل خود در امور مسجد سهیم کرد.
وی افزود: برای نمونه میتوان از افراد معتمد و ریشسفید برای تشکیل گروه های مصلحین و حل اختلافات استفاده کرد و همچنین افرادی که در حوزه پزشکی تخصص دارند می توانند در زمینه معاینه و ارائه خدمات سلامت به نمازگزاران کمک کنند و افراد متخصص در حوزه مشاوره نیز می توانند برای مشاوره دادن به خانواده ها و جوانان در مسجد حضور داشته باشند.
دبیر ستاد اقامه نماز شهرستان فلاورجان خاطرنشان کرد: این نوع مشارکت باعث میشود مردم احساس کنند مسجد متعلق به خودشان است و هر فرد میتواند متناسب با توانایی خود در آبادانی معنوی و اجتماعی آن سهم داشته باشد.
نماز جماعت؛ فرصتی برای همدلی و حمایت از مردم در بحران ها
حجت الاسلام اکبری در پاسخ به نقش نماز جماعت در بحران های اجتماعی و اقتصادی گفت: یکی از نخستین وظایف مسجد در چنین شرایطی، همدردی با نمازگزاران و شناخت مشکلات آنان است.
وی افزود: راه اندازی صندوق های قرض الحسنه، تهیه بسته های معیشتی برای نیازمندان، ارائه راهکارهای صحیح زندگی، فرهنگ سازی برای جلوگیری از اسراف و تلاش برای ایجاد اشتغال از جمله اقداماتی است که می تواند با محوریت مسجد دنبال شود.
وی تأکید کرد: نماز جماعت زمانی می تواند نقش خود را در جامعه به خوبی ایفا کند که ارتباط میان نمازگزاران تنها به زمان اقامه نماز محدود نباشد و مردم در شادی ها و مشکلات یکدیگر نیز در کنار هم باشند.
خادمان و هیأت امنا نیازمند آموزش هستند
حجت الاسلام والمسلمین اکبری درباره ضرورت آموزش خادمان، هیأت امنا و مسئولان مساجد اظهار داشت: نخستین گام این است که هرکدام از آنان جایگاه، حیطه کاری و وظایف خود را به خوبی بشناسند.
دبیر ستاد اقامه نماز شهرستان فلاورجان افزود: برای خادمان، هیأت امنا و مسئولان مسجد باید کلاس ها و کارگاه های آموزشی برگزار شود تا آنان نسبت به جایگاه خود، وظایف و شیوه تعامل صحیح با مردم اطلاعات کافی داشته باشند.
وی تصریح کرد: وقتی مسئولان مسجد وظایف خود را به درستی بشناسند، می توانند علاوه بر انجام امور اجرایی، در ایجاد فضای معنوی، اخلاقی و صمیمی در مسجد نیز نقش مؤثرتری داشته باشند.
مسجد باید به پایگاه معرفت مهدوی تبدیل شود
حجت الاسلام والمسلمین اکبری در ادامه درباره آماده سازی زیرساختی و روحی جامعه برای عصر ظهور حضرت حجت(عج) گفت: یکی از اقدامات مهم، راه اندازی بنیاد مهدویت در مساجد و استفاده از استادان متخصص و صاحب نظر در این حوزه است.
وی افزود: موضوع امام شناسی و مهدویت باید با روش های مختلف و متناسب با گروه های سنی و مخاطبان گوناگون مطرح شود و صرفاً برگزاری یک سخنرانی نمی تواند پاسخگوی نیاز نسل امروز باشد و لازم است از شیوه های متنوع آموزشی و فرهنگی برای معرفی معارف مهدوی استفاده شود.
دبیر ستاد اقامه نماز شهرستان فلاورجان تأکید کرد: مسجد می تواند یکی از مهم ترین پایگاه ها برای تقویت معرفت مهدوی و تربیت نسلی منتظر، مسئولیت پذیر و آماده برای زمینه سازی ظهور باشد.
استفاده از ظرفیت اقتصاد اسلامی برای حل مشکلات مردم
حجت الاسلام والمسلمین اکبری درباره نقش مسجد در حوزه اقتصادی نیز اظهار داشت: باید از استادان و متخصصان علم اقتصاد اسلامی در برنامه های مسجد استفاده کرد تا مردم بتوانند از مشاوره های صحیح و کاربردی بهره مند شوند.
وی افزود: ایجاد زمینه های اشتغال کوتاه مدت، کم هزینه و مقرون به صرفه نیز می تواند یکی از ظرفیت هایی باشد که مساجد با استفاده از نیروهای متخصص و توانمندی های مردمی دنبال کنند.
به گفته وی اگر تخصص های مختلف در اختیار مسجد و مردم قرار گیرد، این پایگاه دینی می تواند در کنار نقش عبادی و تربیتی، در کاهش بخشی از مشکلات اقتصادی خانواده ها نیز مؤثر باشد.
حمایت از امام جماعت جوان و خلاق ضروری است
حجت الاسلام والمسلمین اکبری درباره معیارهای حمایت از امام جماعت خلاق و جوان گرا گفت: اگر انتظار داریم امام جماعت با انرژی، خلاقیت و انگیزه در مسجد فعالیت کند، باید شرایط مناسبی نیز برای او فراهم شود.
وی افزود: در نظر گرفتن امکانات رفاهی، تأمین نیازهای اقتصادی، تشویق و ترغیب، تجلیل و تمجید از فعالیت های مثبت امام جماعت در گروه ها و مجموعه های مختلف و معرفی افراد موفق به دیگران، می تواند در افزایش انگیزه آنان مؤثر باشد.
دبیر ستاد اقامه نماز شهرستان فلاورجان تصریح کرد: حمایت از امام جماعت نباید تنها به مسائل مادی محدود شود بلکه توجه، قدردانی و معرفی فعالیت های موفق آنان نیز می تواند نقش مهمی در ایجاد انگیزه و تداوم فعالیت های خلاقانه داشته باشد.
روایت مستند تاریخ فلسطین و مسجدالاقصی برای نسل امروز
حجت الاسلام والمسلمین اکبری در پایان درباره استفاده از ظرفیت نماز جمعه برای زنده نگه داشتن مسئله فلسطین و آزادی مسجدالاقصی اظهار داشت: لازم است تاریخ شکل گیری جریان های مرتبط با صهیونیسم و تحولات تاریخی منطقه به صورت مستند و دقیق برای نمازگزاران بیان شود.
وی افزود: در کنار آن، تاریخچه مسجدالاقصی، جریان معراج پیامبر اکرم(صلی الله علیه وآله) و جایگاه این مسجد در فرهنگ اسلامی باید با زبانی شیوا، روشن و قابل فهم برای مردم تبیین شود.
دبیر ستاد اقامه نماز شهرستان فلاورجان تأکید کرد: آگاهی بخشی دقیق و مستند می تواند موجب شناخت بهتر نسل جوان از جایگاه مسجدالاقصی و اهمیت مسئله فلسطین شود و زمینه را برای شکل گیری نگاه عمیق تر و مسئولانه تر نسبت به این موضوع فراهم کند.
سخن پایانی حجت الاسلام والمسلمین رجبعلی اکبری
وی گفت: در مجموع بر این باور هستم که برای پویایی مساجد باید از ظرفیت همه اقشار جامعه استفاده کرد از امام جماعت و خادمان گرفته تا هیأت امنا، جوانان، متخصصان و خانواده ها و مسجد زمانی می تواند به جایگاه واقعی خود بازگردد که مردم در آن تنها نمازگزار نباشند، بلکه خود را عضوی مؤثر در یک مجموعه زنده، اخلاقی، تربیتی و اجتماعی بدانند و از این منظر، توجه به جوانان، پرهیز از رفتارهای دفعکننده، استفاده از ظرفیت تخصصی مردم، آموزش متولیان مسجد، تقویت فرهنگ مهدویت و ایجاد پیوند میان نماز و مسائل واقعی زندگی، می تواند زمینه ساز شکل گیری مساجدی پویا و اثرگذار در جامعه باشد.
